Doelstellingen SMART formuleren

Meer en meer bedrijven en instellingen hanteren een Performance Management systeem waarbij het essentieel is dat doelstellingen op een goede manier worden geformuleerd. Maar wat betekent SMART nu ook weer? - November 2009

De 'S' staat voor Specifiek. Hiermee wordt bedoeld dat een doelstelling snel en gemakkelijk begrijpbaar moet zijn voor alle betrokkenen.
De 'M' staat voor een Meetbaar. Dit houdt in dat je op een objectieve manier moet kunnen nagaan of de doelstelling bereikt werd of niet. De ‘M’ heeft ook nog een tweede betekenis: Middelen. Dit kan bijvoorbeeld betrekking hebben op een beschikbaar budget.
Ook de 'A' heeft meerdere betekenissen : Aanvaard, Ambitieus of Actie. Wat mij betreft zijn deze drie betekenissen zinvol. 'Actie’ wil zeggen dat er een nieuwe actie moet ondernomen worden, dat er iets dient te gebeuren dat nu nog niet gebeurd. Goede doelstellingen moeten ook aanvaardbaar zijn voor zowel medewerkers als managers. Elke goede doelstelling moet bovendien ook ambitieus zijn, zoniet zet ze niet in beweging, zet ze niet aan tot verandering.
De ‘R’ staat voor Realistisch. Een realistische doelstelling houdt het midden tussen een doelstelling die utopisch is en een doelstelling die te gemakkelijk is.
De ‘T’, tenslotte, staat voor Tijd. Een zinvolle doelstelling dient een tijdsbepaling te bevatten. Dit kan een startdatum zijn of een einddatum.

SMART is dus een manier om doelstellingen concreet te formuleren. Als loper valt het me telkens op dat mensen die geen concrete doelstelling hebben, heel dikwijls maar wat aanmodderen. Zelf heb ik dat ook al eens meegemaakt. Het gevolg was dat ik in plaats van vier à vijf keer per week nog slechts één à twee keer ging trainen, dat ik in een mum van tijd een paar kilo's zwaarder werd en dat ik als gevolg van dit alles behoorlijk humeurig werd. Collega-lopers vertellen mij gelijkaardige verhalen. Zonder doel valt voor de meeste mensen de motivatie om te lopen vroeg of laat weg. Vanaf het moment dat ik dit mechanisme doorhad, heb ik er een gewoonte van gemaakt om elk jaar minstens 1 marathon te lopen en daarnaast tien tot twintig wedstrijden, waaronder enkele vaste waarden zoals de 20 Kilometer van Brussel.

Conclusie: over SMART doelstellingen beschikken is één van de beste motivatoren. Want, om Seneca te parafraseren:

"Als je niet weet naar welke haven je moet, is geen enkele wind goed".